Category: Publications

10 दशमस्कन्धः पूर्वार्धं-अध्यायः 01-14

श्रीमद्भागवतम् ॥ ॐ नमो भगवते वासुदेवाय ॥ ॥ दशमस्कन्धः पूर्वार्धं ॥ ॥ प्रथमोऽध्यायः – १ ॥ राजोवाच कथितो वंशविस्तारो भवता सोमसूर्ययोः । राज्ञां चोभयवंश्यानां चरितं परमाद्भुतम् ॥ १॥ यदोश्च धर्मशीलस्य नितरां मुनिसत्तम । तत्रांशेनावतीर्णस्य विष्णोर्वीर्याणि शंस नः ॥ २॥ अवतीर्य यदोर्वंशे भगवान् भूतभावनः । कृतवान् यानि विश्वात्मा तानि नो वद विस्तरात् ॥ ३॥ निवृत्ततर्षैरुपगीयमाना- द्भवौषधाच्छ्रोत्रमनोभिरामात् […]

09 नवमस्कन्धः-अध्यायः 01-24

श्रीमद्भागवतम् ॥ ॐ नमो भगवते वासुदेवाय ॥ ॥ नवमस्कन्धः ॥ ॥ प्रथमोऽध्यायः – १ ॥ राजोवाच मन्वन्तराणि सर्वाणि त्वयोक्तानि श्रुतानि मे । वीर्याण्यनन्तवीर्यस्य हरेस्तत्र कृतानि च ॥ १॥ योऽसौ सत्यव्रतो नाम राजर्षिर्द्रविडेश्वरः । ज्ञानं योऽतीतकल्पान्ते लेभे पुरुषसेवया ॥ २॥ स वै विवस्वतः पुत्रो मनुरासीदिति श्रुतम् । त्वत्तस्तस्य सुताश्चोक्ता इक्ष्वाकुप्रमुखा नृपाः ॥ ३॥ तेषां वंशं पृथग्ब्रह्मन् […]

08 अष्टमस्कन्धः-अध्यायः 01-24

श्रीमद्भागवतम् ॥ ॐ नमो भगवते वासुदेवाय ॥ ॥ अष्टमस्कन्धः ॥ ॥ प्रथमोऽध्यायः – १ ॥ राजोवाच स्वायम्भुवस्येह गुरो वंशोऽयं विस्तराच्छ्रुतः । यत्र विश्वसृजां सर्गो मनूनन्यान् वदस्व नः ॥ १॥ यत्र यत्र हरेर्जन्म कर्माणि च महीयसः । गृणन्ति कवयो ब्रह्मंस्तानि नो वद श‍ृण्वताम् ॥ २॥ यद्यस्मिन्नन्तरे ब्रह्मन् भगवान् विश्वभावनः । कृतवान् कुरुते कर्ता ह्यतीतेऽनागतेऽद्य वा ॥ […]

07 सप्तमस्कन्धः-अध्यायः 01-15

श्रीमद्भागवतम् ॥ ॐ नमो भगवते वासुदेवाय ॥ ॥ सप्तमस्कन्धः ॥ ॥ प्रथमोऽध्यायः – १ ॥ राजोवाच समः प्रियः सुहृद्ब्रह्मन् भूतानां भगवान् स्वयम् । इन्द्रस्यार्थे कथं दैत्यानवधीद्विषमो यथा ॥ १॥ न ह्यस्यार्थः सुरगणैः साक्षान्निःश्रेयसात्मनः । नैवासुरेभ्यो विद्वेषो नोद्वेगश्चागुणस्य हि ॥ २॥ इति नः सुमहाभाग नारायणगुणान् प्रति । संशयः सुमहान् जातस्तद्भवांश्छेत्तुमर्हति ॥ ३॥ श्रीशुक उवाच साधु पृष्टं […]

06 षष्ठस्कन्धः-अध्यायः 10-19

श्रीमद्भागवतम् ॥ ॐ नमो भगवते वासुदेवाय ॥ ॥ षष्ठस्कन्धः ॥(Continued) ॥ दशमोऽध्यायः – १० ॥ श्रीशुक उवाच इन्द्रमेवं समादिश्य भगवान् विश्वभावनः । पश्यतामनिमेषाणां तत्रैवान्तर्दधे हरिः ॥ १॥ तथाभियाचितो देवैरृषिराथर्वणो महान् । मोदमान उवाचेदं प्रहसन्निव भारत ॥ २॥ अपि वृन्दारका यूयं न जानीथ शरीरिणाम् । संस्थायां यस्त्वभिद्रोहो दुःसहश्चेतनापहः ॥ ३॥ जिजीविषूणां जीवानामात्मा प्रेष्ठ इहेप्सितः । क […]

06 षष्ठस्कन्धः-अध्यायः 01-09

श्रीमद्भागवतम् ॥ ॐ नमो भगवते वासुदेवाय ॥ ॥ षष्ठस्कन्धः ॥ ॥ प्रथमोऽध्यायः – १ ॥ राजोवाच निवृत्तिमार्गः कथित आदौ भगवता यथा । क्रमयोगोपलब्धेन ब्रह्मणा यदसंसृतिः ॥ १॥ प्रवृत्तिलक्षणश्चैव त्रैगुण्यविषयो मुने । योऽसावलीनप्रकृतेर्गुणसर्गः पुनः पुनः ॥ २॥ अधर्मलक्षणा नाना नरकाश्चानुवर्णिताः । मन्वन्तरश्च व्याख्यात आद्यः स्वायम्भुवो यतः ॥ ३॥ प्रियव्रतोत्तानपदोर्वंशस्तच्चरितानि च । द्वीपवर्षसमुद्राद्रिनद्युद्यानवनस्पतीन् ॥ ४॥ धरामण्डलसंस्थानं भागलक्षणमानतः […]

05 पञ्चमस्कन्धः-अध्यायः 14-26

श्रीमद्भागवतम् ॥ ॐ नमो भगवते वासुदेवाय ॥ ॥ पञ्चमस्कन्धः ॥(Continued) ॥ चतुर्दशोऽध्यायः ॥ स होवाच य एष देहात्ममानिनां सत्त्वादिगुणविशेषविकल्पित- कुशलाकुशलसमवहारविनिर्मितविविधदेहावलिभि- र्वियोगसंयोगादि अनादिसंसारानुभवस्य द्वारभूतेन षडिन्द्रियवर्गेण तस्मिन् दुर्गाध्ववदसुगमेऽध्व- न्यापतित ईश्वरस्य भगवतो विष्णोर्वशवर्तिन्या मायया जीवलोकोऽयं यथा वणिक्सार्थोऽर्थपरः स्वदेहनिष्पादितकर्मानुभवः श्मशानवदशिवतमायां संसाराटव्यां गतो नाद्यापि विफलबहुप्रतियोगेहस्त- त्तापोपशमनीं हरिगुरुचरणारविन्दमधुकरानुपदवी- मवरुन्धे ॥ १॥ यस्यामु ह वा एते षडिन्द्रियनामानः कर्मणा दस्यव एव ते तद्यथा […]

05 पञ्चमस्कन्धः-अध्यायः 01-13

श्रीमद्भागवतम् ॥ ॐ नमो भगवते वासुदेवाय ॥ ॥ पञ्चमस्कन्धः ॥ ॥ प्रथमोऽध्यायः – १ ॥ राजोवाच प्रियव्रतो भागवत आत्मारामः कथं मुने । गृहेऽरमत यन्मूलः कर्मबन्धः पराभवः ॥ १॥ न नूनं मुक्तसङ्गानां तादृशानां द्विजर्षभ । गृहेष्वभिनिवेशोऽयं पुंसां भवितुमर्हति ॥ २॥ महतां खलु विप्रर्षे उत्तमश्लोकपादयोः । छायानिर्वृतचित्तानां न कुटुम्बे स्पृहा मतिः ॥ ३॥ संशयोऽयं महान् ब्रह्मन् दारागारसुतादिषु […]

04 चतुर्थस्कन्धः-अध्यायः 15-31

श्रीमद्भागवतम् ॥ ॐ नमो भगवते वासुदेवाय ॥ ॥ चतुर्थस्कन्धः ॥(Continued) ॥ पञ्चदशोऽध्यायः – १५॥ मैत्रेय उवाच अथ तस्य पुनर्विप्रैरपुत्रस्य महीपतेः । बाहुभ्यां मथ्यमानाभ्यां मिथुनं समपद्यत ॥ १॥ तद्दृष्ट्वा मिथुनं जातं ऋषयो ब्रह्मवादिनः । ऊचुः परमसन्तुष्टा विदित्वा भगवत्कलाम् ॥ २॥ ऋषय ऊचुः एष विष्णोर्भगवतः कला भुवनपालिनी । इयं च लक्ष्म्याः सम्भूतिः पुरुषस्यानपायिनी ॥ ३॥ अयं तु […]

04 चतुर्थस्कन्धः-अध्यायः 01-14

श्रीमद्भागवतम् ॥ ॐ नमो भगवते वासुदेवाय ॥ ॥ चतुर्थस्कन्धः ॥ ॥ प्रथमोऽध्यायः – १ ॥ मैत्रेय उवाच मनोस्तु शतरूपायां तिस्रः कन्याश्च जज्ञिरे । आकूतिर्देवहूतिश्च प्रसूतिरिति विश्रुताः ॥ १॥ आकूतिं रुचये प्रादादपि भ्रातृमतीं नृपः । पुत्रिकाधर्ममाश्रित्य शतरूपानुमोदितः ॥ २॥ प्रजापतिः स भगवान् रुचिस्तस्यामजीजनत् । मिथुनं ब्रह्मवर्चस्वी परमेण समाधिना ॥ ३॥ यस्तयोः पुरुषः साक्षाद्विष्णुर्यज्ञस्वरूपधृक् । या स्त्री […]